“Kamera e gjyshit”, 100 episode që ruajnë kujtesën e Shqipërisë: Thesari filmik i Stefan Gajos në Dritare TV
Thursday 29 October 2026, 14:02
Dritare.net
Njëqind episode, dhjetëra figura të mëdha të kulturës shqiptare, momente të papërsëritshme të historisë dhe pamje që vështirë se gjenden diku tjetër. “Kamera e gjyshit”, projekti dokumentar i Dritare TV, ka kthyer në një udhëtim të jashtëzakonshëm në kohë arkivin personal të mjeshtrit të kamerës Stefan Gajo. Një udhëtim që vazhdon, me 100 episode të tjera në pritje.
Ka arkiva që ruajnë pamje. Ka të tjerë që ruajnë histori, zëra, fytyra dhe emocione. Dhe ka thesare të rrallë, si ai i mjeshtrit të madh të kamerës Stefan Gajo, që ruajnë një pjesë të vetë kujtesës së Shqipërisë.
Prej këtij thesari lindi “Kamera e gjyshit”, cikli dokumentar që Dritare TV i ka sjellë publikut përmes pamjeve të rralla të një kohe që nuk kthehet më, por që falë kamerës vazhdon të jetojë. Deri më sot janë transmetuar 100 episode, 100 dritare të hapura drejt historisë, kulturës, artit, jetës publike dhe kujtesës sonë kolektive.
Ky nuk është thjesht një projekt televiziv. Është një udhëtim në Shqipërinë që kemi jetuar, në Shqipërinë që kemi harruar dhe në atë që brezat e rinj duhet ta njohin.
Nga Marie Kraja te Petro Marko, nga skena te historia
Në 100 episodet e “Kamerës së gjyshit” kalojnë emra që kanë lënë gjurmë në kulturën dhe jetën shqiptare. Ismail Kadare, Dritëro Agolli, Petro Marko, Kadri Roshi, Vera Grabocka, Ardit Gjebrea, Alketa Vejsiu, Timo Flloko, Marie Kraja, Ana Oxa, Kadri Roshi, Niko Kanxheri dhe shumë figura të tjera shfaqen përmes momenteve të kapura nga kamera e Stefan Gajos.
Janë pamje që na afrojnë me artistët jo vetëm përmes veprës së tyre, por edhe përmes çasteve të jetuara, takimeve, emocioneve dhe atmosferës së një kohe. Kamera na çon pas skenës, në botën e artit, në televizion, në festivale dhe në ngjarje ku kultura shqiptare ka shkruar kapitujt e saj.
Një vend të veçantë zënë edhe pamjet e Petro Markos dhe Dritëro Agollit, dokumente filmike që e bëjnë këtë arkiv veçanërisht të çmuar. Janë fragmente të një kujtese që nuk gjendet lehtësisht, imazhe që u japin jetë sërish shkrimtarëve, artistëve dhe protagonistëve të historisë sonë kulturore.
Në këtë arkiv, emrat e njohur nuk janë thjesht personazhe të ekranit. Ata janë pjesë e një rrëfimi më të madh, atij të një Shqipërie që ndryshonte, krijonte, ëndërronte dhe kërkonte të gjente veten.
Kur historia flet përmes pamjeve
“Kamera e gjyshit” nuk ndalet vetëm te portretet e njerëzve të famshëm. Ajo dokumenton momente që kanë shënuar historinë e vendit: eksodet, vitet e tranzicionit, ardhjen e Anastas Janullatosit në Shqipëri dhe zhvillime të tjera që kanë lënë gjurmë në jetën shoqërore e shpirtërore të shqiptarëve.
Pamjet e rikthejnë shikuesin në një periudhë kur vendi po dilte nga izolimi dhe çdo ditë sillte ndryshime të mëdha. Janë dëshmi filmike të një kohe kur historia nuk shkruhej vetëm në dokumente e kronika, por përjetohej në rrugë, në sheshe, në familje dhe në jetën e përditshme.
Ndër momentet e veçanta janë edhe pamjet nga Kisha e Laçit, kur erdhi për herë të parë me helikopter statuja prej ari e Shna Ndout. Një çast me rëndësi për kujtesën fetare dhe shoqërore, i ruajtur nga syri i kamerës dhe i sjellë sërish para publikut pas vitesh.
Një tjetër episod i veçantë i këtij rrugëtimi është ardhja për herë të parë në Shqipëri e Coca-Colës, një ngjarje që përtej simbolikës së saj tregtare shënonte edhe ndryshimet që po përjetonte vendi në vitet e hapjes.
Hollywood-i në Shqipëri dhe një gjest i rrallë solidariteti mes artistëve
Arkivi i Stefan Gajos ruan edhe momente të veçanta nga ardhja e aktorëve të Hollywood-it në Shqipëri.
Por ndër episodet që spikasin për emocionin dhe domethënien e tyre është edhe një moment i jashtëzakonshëm solidariteti: bashkimi i aktorëve shqiptarë për të ndërtuar shtëpinë e aktorit Todi Llupi.
Në një kohë kur artistët përballeshin me vështirësi të shumta, ky gjest tregoi se përtej skenës dhe ekranit ekzistonte një komunitet njerëzish të lidhur nga miqësia, respekti dhe ndjenja e përkatësisë. Një histori njerëzore që kamera e ka ruajtur dhe që sot rikthehet si dëshmi e një kohe dhe e një mënyre të veçantë të të qenit bashkë.
Tirana e vjetër, Durrësi i dikurshëm dhe bukuria që ruhet në kujtesë
Në 100 episodet e “Kamerës së gjyshit” protagonistë janë edhe qytetet shqiptare. Tirana e vjetër, Durrësi i dikurshëm, ballkonet e Piqerasit, rrugët, ndërtesat dhe peizazhet shfaqen si pjesë e një albumi filmik që na fton të ndalemi e të shohim se sa shumë ka ndryshuar vendi dhe Shqipëria e përditshme.
Festivale, festa të Vitit të Ri, skena, takime dhe çaste nga jeta publike plotësojnë mozaikun e një vendi që ndryshon, ndërsa kamera vazhdon të regjistrojë.
Stefan Gajo, mjeshtri që i besoi Dritare TV një thesar
Në zemër të këtij projekti qëndron Stefan Gajo, mjeshtri i madh i kamerës, i cili për vite me radhë ka ruajtur në arkivin e tij pamje me vlerë të jashtëzakonshme dokumentare e njerëzore.
Besimi i tij ndaj Dritare TV për ta ndarë këtë pasuri me publikun i ka dhënë jetë një projekti që shkon përtej transmetimit televiziv. Është një akt ruajtjeje dhe përcjelljeje të kujtesës, një mundësi që pamjet e mbledhura ndër vite të mos mbeten të mbyllura në arkiva private, por të bëhen pjesë e historisë së përbashkët.
Përmes “Kamerës së gjyshit”, Dritare TV i jep publikut mundësinë të shohë atë që koha shpesh e mbulon: fytyrat e dikurshme, emocionet e një brezi, qytetet përpara se të ndryshonin dhe çastet kur Shqipëria po hynte në një epokë të re. Sepse një pamje e ruajtur në kohë mund të tregojë atë që mijëra fjalë nuk arrijnë ta përcjellin.
100 episode pas, 100 të tjera përpara
Njëqind episode janë vetëm fillimi i një udhëtimi që ka ende shumë për të zbuluar. Pas çdo fragmenti të transmetuar qëndrojnë të tjera pamje, histori dhe personazhe që presin të rikthehen në ekran.
“Kamera e gjyshit” është një ftesë për të njohur të shkuarën, për të rizbuluar figura që kanë ndërtuar kulturën shqiptare dhe për të parë historinë nga një këndvështrim i rrallë: përmes syrit të një njeriu që ka qenë aty, me kamerën në dorë, duke regjistruar kohën.
Dritare TV do të vijojë ta sjellë këtë pasuri te publiku, në pritje të 100 episodeve të tjera. Një kapitull i ri për një arkiv që duket sikur nuk shteron, sepse brenda tij gjendet një vend i tërë, me njerëzit, historitë, ndryshimet dhe emocionet e tij.
“Kamera e gjyshit” — 100 episode që dëshmojnë se kujtesa e Shqipërisë jeton edhe në pamjet që dikush pati largpamësinë t’i ruante. Dhe falë mjeshtrit Stefan Gajo që ia besoi Dritare TV shfaqjen e kësaj arkive, kjo kujtesë do të jetë përgjithmonë me ne dhe do t’u përcillet brezave. Faleminderit mjeshtër!
Shiko playlistën e plotë këtu!
