A ka pasur një qytetërim të avancuar në Tokë para njerëzimit?
Sunday 26 July 2026, 15:03
Dritare.net
Shkencëtarët kanë ngritur një pyetje të pazakontë: nëse një qytetërim shumë i avancuar do të kishte ekzistuar në Tokë miliona vite përpara njerëzimit, a do të kishim mundësi ta zbulonim sot?
Kjo ide njihet si “Hipoteza Siluriane” dhe u shqyrtua nga astrobiologu Adam Frank dhe shkencëtari i NASA-s Gavin Schmidt. Ata publikuan një studim në vitin 2018, jo për të pretenduar se një qytetërim i tillë ka ekzistuar, por për të analizuar se çfarë gjurmësh mund të kishte lënë pas.
Sipas studiuesve, miliona vite ndryshime gjeologjike, erozioni dhe lëvizja e pllakave tektonike mund të kenë zhdukur shumë prova të drejtpërdrejta. Megjithatë, një qytetërim industrial mund të kishte lënë gjurmë në përbërjen kimike të tokës dhe atmosferës, në sedimentet e lashta, si dhe përmes materialeve si plastika dhe metalet.
Disa shkencëtarë mendojnë se një qytetërim i ngjashëm me atë modern do të ishte shumë i vështirë për t'u zhdukur pa lënë gjurmë të dallueshme. Për këtë arsye, nuk ka prova që një qytetërim i avancuar ka ekzistuar para njerëzve.
Në fund, “Hipoteza Siluriane” mbetet një eksperiment shkencor mendimi. Ajo ngre një pyetje të rëndësishme për të ardhmen e njerëzimit: nëse një qytetërim bëhet shumë i fuqishëm teknologjikisht, a mund të mësojë të jetojë në mënyrë të qëndrueshme dhe të mbijetojë për miliona vite?
