Shkolla që po prodhon fermerët e së ardhmes, modeli austriak që po ndryshon bujqësinë
Sunday 28 June 2026, 09:09
Dritare.net
Në një botë ku zhvillimi rural po përballet gjithnjë e më shumë me braktisjen e zonave periferike nga të rinjtë, Austria ofron një model krejtësisht të ndryshëm dhe tejet funksional. Rreth 100 kilometra larg Vjenës, në rrëzë të Alpeve Austriake, ndodhet Shkolla Profesionale Bujqësore e Varcës. Ky institucion shërben si një inkubator për gjeneratën e re të fermerëve, duke u ofruar atyre jo vetëm njohuri teorike, por mbi të gjitha aftësi praktike që transformojnë mënyrën se si ata e shohin dhe e menaxhojnë bujqësinë.
Nxënësit në këtë shkollë nisin rrugëtimin e tyre profesional që në moshën 15-vjeçare. Ata udhëtojnë nga një rreze prej 70 deri në 80 kilometrash, kryesisht nga fshatrat e rajonit të Austrisë së Poshtme. Shumica prej tyre vijnë nga familje që tashmë zotërojnë ferma tradicionale, por ka edhe nga ata që zgjedhin bujqësinë dhe blegtorinë thjesht nga pasioni. Programi intensiv trevjeçar është hartuar posaçërisht për t'i bërë ata plotësisht të aftë që nesër të marrin në dorëzim drejtimin e fermave të prindërve të tyre, ose të nisin sipërmarrje të reja. Mësuesit, nuk janë akademikë me tituj e doktorata që flasin nga katedrat, por profesionistë me përvojë në terren, të trajnuar në pedagogji për t'u përcjellë nxënësve artin e menaxhimit të një ferme reale.
Suksesi i këtij modeli arsimor është i matshëm dhe konkret. Mësuesi Hans, në një intervistë për gazetaren Rudina Xhunga, nga ambientet e shkollës, shprehu krenarinë e tij për arritjet e ish-nxënësve.
Një ish-nxënës tregoi se si ferma e tij, falë njohurive të marra në këtë institucion, kishte arritur një rendiment mesatar prej 11,000 deri në 12,000 litra qumësht për lopë në vit. Ky është një nivel prodhimi që konsiderohet pararojë jo vetëm në Austri, por në mbarë Evropën, dhe shkolla vetë është anëtare e një shoqate me rreth 70 prodhues të zonës, duke operuar me të njëjtat standarde të larta si çdo fermë private.
Praktika është thelbi i filozofisë së Varcës. Shkolla disponon stalla moderne ku nxënësit mësohen të punojnë krah për krah me teknologjinë e fundit. Një shembull i tillë është përdorimi i robotëve të ushqimit. Këto pajisje të automatizuara lëvizin çdo dy orë e gjysmë për t'u ofruar lopëve ushqim të freskët në mënyrë të pandërprerë. Kjo qasje eliminon gabimin njerëzor, kursen kohë dhe rrit në mënyrë drastike produktivitetin e kafshëve, të cilat, si ripërtypëse, kanë nevojë për ushqim 24 orë në ditë. Lopët janë përshtatur aq mirë me teknologjinë saqë nuk shfaqin asnjë shenjë stresi, duke dëshmuar se teknologjia dhe mirëqenia e kafshëve mund të bashkëjetojnë në harmoni.
Përtej teknologjisë, shkolla kultivon një marrëdhënie të ngushtë dhe afektive mes nxënësve dhe kafshëve. Gjatë eventit shkollor, një prej gjedhëve u zgjodh "Miss Lopa" falë parametrave të shkëlqyer truporë. Kafshët aty trajtohen me dashuri dhe kujdes ekstrem, duke bërë që ato të jenë tejet të afërta me njeriun. Filozofia që i mësohet të rinjve është e thjeshtë, por e fuqishme: "Atë punë që e bën me dëshirë, e bën edhe me sukses të lartë." Ky edukim gjithëpërfshirës e bën bujqësinë jo një punë të rëndomtë mbijetese, por një profesion modern, fitimprurës dhe plot krenari./dritare.net
