Nga Gjon NDREJAJ
Elisa Spiropali ka publikuar një dokument të titulluar "Mocion për hapjen e dialogut kombëtar mbi marrëveshjen e re për Shqipërinë", një iniciativë që ajo ia ka dërguar Kryeministrit dhe Kryetarit të Partisë Socialiste Edi Rama, Asamblesë Kombëtare të PS, anëtarësisë dhe grupit parlamentar të saj. Ky dokument, i paraqitur si një thirrje për reformë dhe ripërtëritje të demokracisë shqiptare, ka ngjallur debate dhe reagime të ndryshme.
Që në krye të herës, unë dua të shpreh mosdakordësinë time të thellë me përmbajtjen dhe qasjen e këtij dokumenti, duke argumentuar se ai nuk është vetëm i gabuar në thelb, por gjithashtu përfaqëson një manovër politike personale, të motivuar nga hakmarrja dhe dëshira për të tërhequr vëmendje, larg interesit të vërtetë publik dhe unitetit të Partisë Socialiste.
Së pari, vlen të theksohet se mënyra se si znj. Spiropali e ka bërë publik këtë dokument është në vetvete problematike dhe jo në përputhje me rregullat e brendshme që qeverisin PS. Nëse do të kishte qëllime të mira dhe një dëshirë të sinqertë për të kontribuar në debatin brenda Partisë Socialiste, ajo do ta kishte adresuar atë fillimisht te Kryetari i Partisë/Kryesia e Partisë, e cila është struktura e duhur dhe legjitime për të shqyrtuar iniciativa të tilla. Në vend të kësaj, ajo ka zgjedhur t'ia dërgojë dokumentin një game të gjerë subjektesh dhe krahas kësaj, ta publikojë atë në media.
Ajo që e bën këtë dokument edhe më të papranueshëm është fakti se znj. Spiropali nuk po vepron si një anëtare konstruktive e Partisë Socialiste, por si një individ që kërkon të diktojë axhendën e partisë dhe të vendit, nga jashtë strukturave të saj. Duke dërguar dokumentin jo vetëm te Kryesia, por te gjithë anëtarët dhe grupet e partisë, dhe duke e bërë publik para se të ketë një reagim zyrtar nga brenda PS, ajo po tregon mungesë respekti për proceset demokratike brenda partisë dhe po krijon një atmosferë dyshimi dhe ndarjeje. Kjo është një sjellje e papërgjegjshme që cenon unitetin dhe fuqinë e Partisë Socialiste, e cila ka qenë e suksesshme pikërisht për shkak të disiplinës dhe kohezionit të saj. Kjo nuk është një shenjë e pjekurisë politike, por një akt policentrizmi dhe individualizmi, që cenon kohezionin e partisë dhe i shërben më shumë ambicieve personale sesa interesit të përbashkët. Ky veprim është një përpjekje e qartë për të krijuar një efekt publik, për të kërkuar vëmendje personale dhe për të paraqitur veten si një zë të veçantë brenda partisë, duke anashkaluar strukturat dhe proceset e brendshme demokratike që partia ka.
Në thelb, dokumenti i znj. Spiropali është i mbushur me kritika të përgjithshme dhe të paargumentuara ndaj qeverisjes aktuale, të cilat, sipas mendimit tim, injorojnë realitetin e arritjeve të mëdha të Shqipërisë nën qeverisjen e Partisë Socialiste dhe Kryeministrit Edi Rama. Ajo flet për një "moment vendimtar historik" dhe pretendon se shoqëria shqiptare kërkon "më shumë përfaqësim, më shumë pjesëmarrje, më shumë besim te institucionet, më shumë drejtësi shoqërore". Pa dyshim që po, kjo është në natyrën e progresit të çdo shoqërie. Kjo pa frikë mund të kërkohet edhe në Francë, Gjermani apo demokraci të tjera të konsoliduara. Por ajo harron të përmendë se Shqipëria ka bërë përparim të jashtëzakonshëm në të gjitha këto fusha gjatë viteve të fundit. Është një fakt i pamohueshëm që Bashkimi Europian e mbështet fuqishëm Shqipërinë në rrugën e saj drejt integrimit, duke njohur reformat e ndërmarra, veçanërisht në drejtësi, administratë publike dhe ekonomi. Po ashtu, populli shqiptar i ka dhënë besimin Partisë Socialiste për katër mandate radhazi, një fakt që flet më shumë se çdo kritikë e papërgjegjshme për suksesin e politikave të qeverisë.
Znj. Spiropali përpiqet të paraqesë një tablo të zymtë, sikur asgjë e mirë nuk ka ndodhur në këtë vend dhe sikur Shqipëria është në vitin zero dhe në prag të një krize ekzistenciale, madje ajo nuk heziton ta artikulojë këtë krizë. Kjo narrativë është jo vetëm e pavërtetë, por edhe e rrezikshme, sepse minimizon punën e qeverisë dhe të mijëra funksionarëve që kanë kontribuar në transformimin e vendit. Ajo flet për nevojën për një "fazë të re të demokracisë", por në vend që të ofrojë sugjerime konstruktive, ajo përsërit fraza boshe dhe kërkesa të paqarta që përkojnë në mënyrë të dyshimtë me retorikën e protestuesve dhe të opozitës. Kjo qasje tregon se dokumenti i saj nuk është një reflektim i sinqertë mbi të mirat e qeverisjes, por një përpjekje për të kërkuar në interes të saj personal, një marrëveshje të re që në fakt dëmton stabilitetin dhe vazhdimësinë e reformave. Ajo e shikon se krahas humbjeve të funksioneve dhe privilegjeve, ka humbur edhe të ardhmen e saj politike dhe kësisoj , duke qenë se nuk ka çfarë të humbë tjetër, po provon...
Një nga pikat më të diskutueshme të dokumentit është pretendimi i znj. Spiropali se "energjia qytetare" nuk duhet të shihet si kërcënim, por si mundësi për reflektim. Ky është një argument i vjetër dhe i konsumuar, që ajo e përdor për të justifikuar protestat dhe për të vënë në dyshim qëndrimin e qeverisë ndaj tyre,madje ajo në thelb përbën një akuzë ndaj Kryeministrit. Por ajo harron të përmendë se Kryeministri Edi Rama ka bërë vazhdimisht thirrje për dialog me protestuesit, dhe ka bërë të ditur se qeveria e tij ka mjaft për të reflektuar nga protesta, duke dëshmuar kështu një qasje të hapur dhe demokratike. Qeveria në më shumë se një herë ka shpalosur qasjen e saj, se nuk i është shmangur kritikës, por ka vepruar me përgjegjësi për të çuar përpara axhendën e saj reformuese. Duke paraqitur protestën si një masë legjitime dhe duke aluduar se qeveria është kundër saj, znj. Spiropali po përdor një taktikë të ndarjes dhe përçarjes, duke u shkelur syrin zërave të protestës se ajo është duke i mbrojtur.
Më tej, dokumenti i saj është i mbushur me kërkesa që, në pamje të parë, duken të arsyeshme, por që në thelb janë të paqarta dhe të papajtueshme me realitetin politik. Për shembull, ajo kërkon "zgjedhje që prodhojnë besim", "një demokraci që dëgjon", dhe "Parlamentin në qendër të jetës demokratike", të cilat më shumë se kërkesa konkrete janë slogane pa qasje me realitetin. Por këto janë jo vetëm synime të një natyre abstrakte, por ato janë tashmë objektiva që Partia Socialiste dhe qeveria kanë ndjekur dhe vazhdojnë të ndjekin në procesin e integrimit në BE. Ajo nuk ofron asnjë plan konkret se si të arrihen këto qëllime, dhe kjo tregon se dokumenti i saj është më shumë një ushtrim retorik sesa një propozim serioz politik. Ajo flet për "ndarjen përfundimtare mes shtetit dhe partisë", por është pikërisht Partia Socialiste, ajo që ka punuar për të forcuar administratën profesionale dhe për të reduktuar ndikimin politik në emërimet dhe vendimmarrje. Ka dëshmi të qarta se PS po punon edhe më tej për t’a thelluar dhe qartësuar këtë dallim dhe për ta shkëputur një herë e përgjithmonë , shtetin nga partia.
Më e rëndësishmja, dokumenti i znj. Spiropali mbart një ngarkesë të qartë hakmarrjeje personale. Ajo ka qenë pjesë e qeverisë dhe e strukturave të partisë për vite me radhë, por tani që i janë hequr funksionet, ajo po përdor këtë "mocion" si një mjet për hakmarrje ndaj Kryeministrit Edi Rama. Kritikat e saj nuk janë të sinqerta, por janë një shprehje e zhgënjimit dhe e frustrimit personal që ajo po përjeton,janë shprehje e krizës së brendshme të saj dhe e dëshirës për të rimarrë pushtetin dhe vëmendjen që ka humbur. Ajo pretendon se flet në emër të "energjive të reja" dhe të "brezit të ri", por në fakt po përdor një retorikë populiste për të maskuar ambiciet e saj personale. Në vend që të kontribuojë në debatin politik me ide konstruktive, ajo po i shërben një axhende personale që nuk ka të bëjë me të mirën e Shqipërisë, por me dëshirën e saj për të mbetur në qendër të vëmendjes.
Një tjetër aspekt i diskutueshëm është se dokumenti i saj injoron faktin se Partia Socialiste ka qenë dhe është forca lëvizëse e reformave në Shqipëri. Duke përmendur si me gjasme ,në fillim të dokumentit disa arritje të vendit tonë në qeverisjen socialiste, ajo nxiton dhe flet për nevojën për një "kulturë të re politike", por në fakt ajo po përqafon kulturën e vjetër të mohimit pafund të gjithçkaje të arritur, e cila ka karakterizuar opozitën shqiptare për vite me radhë. Dokumenti i saj nuk është as më shumë e as më pak veçse një “molotov”, kësaj radhe në duart e një militanteje të PS, i drejtuar kundra vetes dhe kolegëve të saj. Duke kërkuar një "Marrëveshje të Re", ajo po i bën jehonë kërkesave të një pjese të protestuesve dhe të atyre që duan të çmontojnë sukseset e qeverisë, pa ofruar asnjë alternativë të qëndrueshme.
Megjithë atë, përtej kritikës ndaj formës dhe motivimeve të këtij dokumenti, është e rëndësishme të pranohet një e vërtetë themelore; reformimi dhe vetë-përmirësimi nuk janë shenjë dobësie, por kusht ekzistence për çdo parti dhe institucion që aspiron të jetë i qëndrueshëm në kohë. Ashtu siç demokracitë e pjekura evoluojnë vazhdimisht, edhe Partia Socialiste, si forca qeverisëse më e madhe në vend, ka jo vetëm të drejtën, por detyrimin moral dhe politik të rifreskojë strukturat, metodat dhe marrëdhënien e saj me shoqërinë.
Reformimi brenda PS nuk duhet të shihet si një reagim ndaj presioneve të jashtme apo si një dorëzim para kërkesave të opozitës, por si një proces i natyrshëm, ciklik dhe organik, përmes të cilit partia forcon lidhjet me qytetarët, krijon hapësira për talente dhe ide të reja dhe përshtatet me ndryshimet e mëdha ekonomike, sociale dhe kulturore që po kalon Shqipëria. Një parti që nuk reformohet, ngec; një parti që reformohet me guxim, jo vetëm që mbijeton, por udhëheq me shembull. Dhe pikërisht ky është thelbi i liderit dhe i forcës së vërtetë politike; të kuptojë se çdo cikël i ri historik kërkon reflektim dhe përshtatje, pa u tundur nga stuhitë e momentit, por duke ndërtuar mbi sukseset e së shkuarës një të ardhme edhe më të mirë./dritare.net
