Pse disa njerëz e përhapin gripin më shumë se të tjerët!
E Enjte 29 Janar 2026, 18:06
Dritare.net
Studimet tregojnë se disa njerëz përhapin viruset e frymëmarrjes shumë më tepër se të tjerët. Këta quhen “superpërhapës”. Kjo nuk ndodh vetëm me Covid-19, por edhe me gripin, RSV-në, tuberkulozin dhe fruthin. Shkencëtarët thonë se zakonisht rreth 20% e njerëzve janë përgjegjës për 80% të infeksioneve në një shpërthim sëmundjeje.
Një arsye kryesore është sasia e virusit në trup. Disa persona mund të kenë miliona herë më shumë virus se të tjerët. Sa më shumë virus të ketë në rrugët e frymëmarrjes, aq më shumë del jashtë kur personi merr frymë, flet apo kollitet.
Shumë rëndësi ka edhe faza e sëmundjes. Kur dikush është më i sëmurë, nxjerr shumë më tepër grimca të vogla në ajër. Këto grimca të vogla (aerosole) qëndrojnë më gjatë në ajër dhe futen më thellë në mushkëritë e personave të tjerë, duke i infektuar më lehtë.
Edhe disa tipare fizike mund të ndikojnë. Disa studime sugjerojnë se meshkujt mbi 40 vjeç dhe personat mbipeshë mund të prodhojnë më shumë grimca gjatë frymëmarrjes, sepse marrin frymë më shpejt dhe më cekët.
Mënyra e të folurit ka gjithashtu rol. Të folurit me zë të lartë, të kënduarit ose shqiptimi i fortë i tingujve si “T”, “K” dhe “P” prodhon më shumë pika të vogla që mund të mbajnë virusin.
Pra, përhapja e madhe e virusit varet nga disa gjëra: sa virus ka personi në trup, sa i sëmurë është, si merr frymë dhe si flet, si edhe kushtet e ambientit ku ndodhet./dritare.net
