Elif Shafak: “Jetojmë në epokën e ankthit, zemërimit dhe IA-së”
Friday 13 November 2026, 12:12
Dritare.net
Shkrimtarja e njohur Elif Shafak ka ndarë një reflektim mbi shoqërinë moderne dhe sfidat që po karakterizojnë botën e sotme. Sipas saj, njerëzimi po jeton në epokën e tre A-ve: ankthit, zemërimit dhe inteligjencës artificiale (IA), ndërsa rreziku më i madh do të ishte që kësaj liste t'i shtohej edhe apatia.
Në një kohë kur pasiguria, konfliktet dhe zhvillimet e shpejta teknologjike po ndikojnë gjithnjë e më shumë në jetën e njerëzve, shkrimtarja Elif Shafak ngre shqetësimin për gjendjen emocionale dhe shkëputjen në rritje mes individëve.
Ajo vëren se ankthi është kthyer në një ndjesi të përbashkët, që prek njerëz të moshave dhe kulturave të ndryshme, nga Lindja në Perëndim. Edhe pse disa njerëz arrijnë t'i fshehin më mirë emocionet e tyre, sipas saj, kjo nuk e ndryshon faktin se bota po përballet me një pasiguri të thellë ekzistenciale.
Por, për Shafak, shqetësimi më i madh nuk është vetëm ankthi apo zemërimi që karakterizon kohën tonë. Ajo paralajmëron se një botë ku njerëzit bëhen indiferentë ndaj njëri-tjetrit do të ishte shumë më e rrezikshme.
Sipas shkrimtares, nëse apatia do t'i shtohej ankthit, zemërimit dhe inteligjencës artificiale, shoqëria do të përballej me një realitet edhe më të vështirë.
"Besoj se jetojmë në epokën e tre A-ve për momentin, që do të thotë ankth, zemërim dhe IA. Tani për tani të gjithë janë kaq në ankth; ka një ankth ekzistencial që të prek kaq thellë. Dhe kjo ndikon të gjithë, të rinj e të moshuar, në lindje dhe në perëndim. Ndoshta i vetmi ndryshim është se disa njerëz i fshehin emocionet e tyre më shumë se të tjerët, por ky është i vetmi ndryshim. Pra, nuk është një botë e lehtë për të jetuar.
Por unë gjithashtu besoj se nëse kjo do të bëhej epoka e katër A-ve, pra nëse apatia do t’i shtohej ekuacionit, atëherë mendoj se do të ishte një botë shumë më e rrezikshme për të qenë pjesë e saj. Ajo që dua të them me këtë është se në momentin që bëhemi të mpirë, të pandjeshëm, kaq të atomizuar dhe kaq të shkëputur saqë nuk na intereson më për hidhërimet e njëri-tjetrit. Nuk na intereson se çfarë po ndodh në një pjesë tjetër të botës, ose ndoshta çfarë po i ndodh fqinjit tim ngjitur, e dini? Pra, kjo është shumë e frikshme.
Dhe unë do të doja të besoja se letërsia është antidoti kundër apatisë."
Një thirrje për të mos humbur ndjeshmërinë në një botë që ndryshon me shpejtësi, ku sfida më e madhe nuk është vetëm të përballemi me teknologjinë dhe pasigurinë, por edhe të mos harrojmë të jemi njerëzorë./L.F-dritare.net
