Na ndiqni edhe në

Ngjarjet e Ditës

Takimi i parë i Bordit të Paqes, Rama në Uashington për të firmosur marrëveshjen e anëtarësimit

Takimi i parë i Bordit të Paqes, Rama në Uashington për

Instituti Amerikan i Paqes pritet të presë sot takimin e parë të Bordit të Paqes, një nismë e shpallur nga presidenti amerikan Donald Trump për koordinimin e përpjekjeve ndërkombëtare humanitare dhe të rindërtimit në Gaza.

Në takim do të marrë pjesë edhe Shqipëria, e përfaqësuar nga kryeministri Edi Rama, i cili pritet të firmosë marrëveshjen e anëtarësimit si vend themelues. Kosova do të përfaqësohet nga presidentja Vjosa Osmani.

Financimi dhe objektivat

Sipas vlerësimeve të përbashkëta të Kombet e Bashkuara, Banka Botërore dhe Bashkimi Europian, rindërtimi i Gazës pas më shumë se dy vitesh lufte mund të arrijë në rreth 70 miliardë dollarë. Trump ka njoftuar në platformën Truth Social se shtetet pjesëmarrëse kanë premtuar deri tani rreth 5 miliardë dollarë për fazën fillestare.

Nuk dihet ende nëse Shqipëria do të kontribuojë financiarisht, por sipas rregullave aktuale nuk ka detyrime monetare në këtë fazë.

Pjesëmarrja ndërkombëtare

Nga rreth 60 ftesa të dërguara, mbi 20 vende kanë pranuar. Mes tyre janë edhe liderë si presidenti i Argjentinës Javier Milei dhe kryeministri hungarez Viktor Orbán.

Ndërkohë, presidentja e Komisioni Europian, Ursula von der Leyen, e ka refuzuar ftesën. Edhe Mbretëria e Bashkuar, Gjermania dhe Franca kanë deklaruar se nuk do t’i bashkohen Bordit. Trump gjithashtu tërhoqi ftesën për Mark Carney pas kritikave të këtij të fundit në Forumi Ekonomik Botëror në Davos. Italia pritet të marrë pjesë vetëm si vëzhguese.

Një tjetër refuzim erdhi nga Papa Leone XIV, i cili njoftoi se Vatikani nuk do t’i bashkohet nismës.

Forca ndërkombëtare në Gaza

Sipas rezolutës së Këshilli i Sigurimit i OKB-së, plani parashikon krijimin e një Force Ndërkombëtare Stabilizimi me rreth 8,000 trupa deri në qershor 2026. Në këtë mision pritet të kontribuojnë edhe Greqia, Shqipëria dhe Kosova. Mandati i saj zgjat deri në fund të vitit 2027 dhe synon sigurimin e kufijve, mbrojtjen e civilëve dhe çmilitarizimin e territorit, përfshirë çarmatimin e Hamasi.

Megjithatë, organizata ka deklaruar se nuk do të dorëzojë armët pa tërheqjen e plotë të forcave të Izraeli, çka mbetet një nga pengesat kryesore për zbatimin e fazës së dytë të planit.

Strukturë dhe mandate

Sipas statutit, Trump do të shërbejë si kryetar me të drejtë vetoje edhe pas përfundimit të presidencës së tij në Shtetet e Bashkuara, ndërsa presidenti i ardhshëm amerikan do të ketë anëtarësi automatike, raportoi The Washington Post. Vendet që kontribuojnë mbi 1 miliard dollarë brenda vitit të parë do të kenë mandate të përhershme, ndërsa Shqipëria ka mandat fillestar trevjeçar.

Marrëveshja e anëtarësimit u ratifikua më 22 janar nga Parlamenti i Shqipërisë me 110 vota pro, në një nga rastet e rralla kur opozita dhe mazhoranca votuan së bashku.

Trump e ka cilësuar Bordin e Paqes si “organin ndërkombëtar më me ndikim në histori”./L.F-dritare.net