Besëlidhja e Lezhës/ Bashkimi që hodhi themelet e qëndresës shqiptare
Dritare.net

Besëlidhja e Lezhës përbën një nga momentet më të rëndësishme në historinë mesjetare shqiptare. Ajo u formua më 2 mars 1444 në qytetin e Lezhë, me nismën e Gjergj Kastrioti Skënderbeu, me qëllim bashkimin e princërve shqiptarë kundër rrezikut të përbashkët osman.
Rrethanat historike
Në shekullin XV, territoret shqiptare ndodheshin nën presionin e vazhdueshëm të zgjerimit të Perandoria Osmane në Ballkan. Principatat shqiptare ishin të ndara dhe shpesh në rivalitet me njëra-tjetrën, gjë që e dobësonte qëndresën. Pas kthimit të Skënderbeut në atdhe dhe rimarrjes së Krujës në vitin 1443, u bë e qartë se vetëm një bashkim politik dhe ushtarak mund të përballonte fuqinë osmane.
Formimi i Besëlidhjes
Në kuvendin e mbajtur në Lezhë morën pjesë familje të njohura feudale shqiptare si Arianitët, Dukagjinët, Muzakajt, Topiajt dhe të tjerë. Ata ranë dakord të krijonin një aleancë ushtarake dhe politike, duke njohur Skënderbeun si komandant të përgjithshëm të forcave të përbashkëta.
Besëlidhja nuk ishte një shtet i unifikuar në kuptimin modern, por një konfederatë princash që ruanin autonominë e tyre, ndërsa bashkëpunonin në çështjet ushtarake dhe financiare për mbrojtjen e vendit.
Rëndësia historike
Besëlidhja e Lezhës shënoi për herë të parë një bashkim të organizuar të principatave shqiptare nën një drejtim të përbashkët. Ajo krijoi bazën për rezistencën 25-vjeçare të udhëhequr nga Skënderbeu kundër Perandorisë Osmane.
Falë këtij organizimi, shqiptarët arritën disa fitore të rëndësishme në beteja si ajo e Torviollit (1444), duke fituar respekt dhe mbështetje edhe nga fuqitë evropiane të kohës.
Trashëgimia
Besëlidhja e Lezhës konsiderohet një simbol i unitetit kombëtar dhe i bashkëpunimit përballë rrezikut të jashtëm. Ajo zë një vend të veçantë në kujtesën historike shqiptare si shembull i forcës që buron nga bashkimi.
Sot, 2 marsi përkujtohet si një datë me rëndësi në historinë kombëtare, ndërsa figura e Skënderbeut dhe ideali i Besëlidhjes mbeten pjesë thelbësore e identitetit historik shqiptar./L.F-dritare.net