SHBA-ja dhe Evropa bien dakord: Rendi i vjetër botëror ka marrë fund
E Premte 13 Shkurt 2026, 19:07
Dritare.net
Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, dhe liderë europianë duket se ndajnë të njëjtin vlerësim për ndryshimet globale: rendi i vjetër ndërkombëtar ka përfunduar. Kjo u theksua gjatë diskutimeve para Konferencës së Sigurisë në Mynih, ku kancelari gjerman Friedrich Merz deklaroi se “rendi botëror siç e njihnim nuk ekziston më”.
Konferenca, e organizuar nga Munich Security Conference, mblodhi zyrtarë nga e gjithë bota për të diskutuar sigurinë ndërkombëtare dhe marrëdhëniet diplomatike. Fjalimi i Merz nxori në pah rritjen e tensioneve mes SHBA-së dhe Evropës.
Kancelari gjerman paralajmëroi se liria e Evropës nuk është më e garantuar në një epokë ku fuqitë e mëdha shpesh shpërfillin rregullat ndërkombëtare. Ai dënoi luftën e Russia kundër Ukrainës dhe kërkoi investime më të mëdha evropiane në mbrojtje dhe parandalim ushtarak.
Gjithashtu, Merz kritikoi politikat e administratës së presidentit amerikan Donald Trump, sidomos për tarifat tregtare, klimën dhe debatet kulturore, komente që mund të shkaktojnë reagime në Uashington, përcjell dritare.net
Nga ana tjetër, Rubio pranoi se “bota e vjetër ka ikur” dhe se tashmë jetojmë në një epokë të re gjeopolitike. Ai theksoi se SHBA dhe Evropa duhet të rishqyrtojnë rolet e tyre, duke shtuar se partneriteti transatlantik mbetet i rëndësishëm.
Merz foli hapur për një “ndarje” mes dy anëve të Atlantikut dhe sugjeroi se pretendimi amerikan për lidership global mund të jetë dobësuar. Ai reagoi edhe ndaj kritikave të mëparshme të zëvendëspresidentit amerikan JD Vance ndaj Evropës, duke theksuar se kufijtë e fjalës së lirë në Gjermani lidhen me respektimin e dinjitetit njerëzor dhe ligjit themelor.
Në fushën ekonomike, kancelari gjerman mbrojti tregtinë e lirë dhe kundërshtoi proteksionizmin, duke marrë duartrokitje nga audienca. Ai riafirmoi mbështetjen europiane për marrëveshjet klimatike dhe për World Health Organization, duke argumentuar se sfidat globale kërkojnë bashkëpunim.
Komentet erdhën pas vendimit të administratës Trump për rritjen e tarifave ndaj Bashkimit Evropian dhe Mbretërisë së Bashkuar në vitin 2025, si dhe tërheqjes nga marrëveshje ndërkombëtare për klimën dhe shëndetin.
Në një paralajmërim drejtuar SHBA-së, Merz theksoi se as Amerika nuk mund të veprojë e vetme në një epokë rivaliteti mes fuqive të mëdha, duke nënvizuar rëndësinë e NATO për të dyja palët.
Gjatë konferencës, ai pritet të zhvillojë takime edhe me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky. Forumi vjen pak javë pas një takimi tjetër tensionues në Davos, Switzerland, ku Trump kritikoi liderët europianë për politikat e migracionit dhe marrëdhëniet ekonomike me SHBA-në./K.C/dritare.bet
